ภาวะไขมันในเลือดสูง คือสภาวะที่ร่างกายมีระดับคอเลสเตอรอลหรือไตรกลีเซอไรด์สูงกว่าปกติ (หรือสูงทั้งสองชนิด) ซึ่งไขมันเหล่านี้จะเข้าไปเกาะที่ผนังด้านในของหลอดเลือด ทำให้หลอดเลือดแข็ง ตีบ และอุดตัน จนส่งผลให้เลือดไหลเวียนไม่สะดวกและเกิดโรคหัวใจขาดเลือดตามมาได้ โดยสาเหตุส่วนใหญ่มาจากพันธุกรรม พฤติกรรมการใช้ชีวิต และการเลือกรับประทานอาหารที่ไม่เหมาะสม
ค่าไขมันในเลือดเท่าไหร่ ถึงเรียกว่าอันตราย?
คุณจะทราบระดับไขมันได้ผ่านการเจาะเลือดเท่านั้น โดยมีเกณฑ์มาตรฐานดังนี้
- คอเลสเตอรอลรวม (Total Cholesterol) ไม่ควรเกิน 200 มก./ดล.
- คอเลสเตอรอลชนิดไม่ดี (LDL) ไม่ควรเกิน 130 มก./ดล.
- คอเลสเตอรอลชนิดดี (HDL) ผู้ชาย > 40 มก./ดล. / ผู้หญิง > 50 มก./ดล.
- ไตรกลีเซอไรด์ (Triglyceride) ไม่ควรเกิน 150 มก./ดล. (ค่าปกติ 50–150 มก./ดล.)
คุมอาหารอย่างไร? เมื่อไขมันในเลือดสูง
การรักษาระดับไขมันให้อยู่ในเกณฑ์ปกตินอกจากการใช้ยาแล้ว หัวใจสำคัญคือการปรับเปลี่ยนอาหาร ดังนี้
อาหารที่ควรหลีกเลี่ยง
- น้ำมันที่มีไขมันอิ่มตัวสูง: น้ำมันปาล์ม, น้ำมันมะพร้าว, กะทิ, น้ำมันหมู และน้ำมันไก่
- เนื้อสัตว์ติดมันและแปรรูป: หนังสัตว์, เบคอน, หมูกรอบ, ไส้กรอก, แหนม, แฮม, และกุนเชียง
- อาหารคอเลสเตอรอลสูง: ไข่ปลา, ไข่แดง (จำกัดไม่เกิน 3-4 ฟอง/สัปดาห์), เครื่องในสัตว์, ปลาหมึก และหอยนางรม
- ไขมันทรานส์: เนยเทียม, เนยขาว, ครีมเทียม รวมถึงขนมประเภทเค้ก คุกกี้ พาย และน้ำมันทอดซ้ำ
- อาหารหวานและเครื่องดื่ม: ขนมหวาน, น้ำหวาน, น้ำผลไม้, น้ำอัดลม และแอลกอฮอล์ทุกชนิด เนื่องจากส่งผลให้ไตรกลีเซอไรด์สูงขึ้น
อาหารที่ควรรับประทาน
- ปลาทะเล: เช่น ปลาทู, ปลาแซลมอน หรือปลาทูน่า ซึ่งมีโอเมก้า 3 ช่วยลดไตรกลีเซอไรด์และเพิ่มไขมันดี (HDL) (ควรทาน 3-4 ครั้ง/สัปดาห์)
- เนื้อสัตว์ไขมันต่ำ: เนื้อสัตว์ไม่ติดมัน และนมพร่องมันเนย
- ถั่วและธัญพืช: ถั่วเปลือกแข็งและถั่วเหลือง
- ผักและผลไม้กากใยสูง: คะน้า, ฝรั่ง, ส้ม และเม็ดแมงลัก เพื่อช่วยลดการดูดซึมไขมันเข้าสู่ร่างกาย
- ไขมันดีจากพืช: ใช้น้ำมันถั่วเหลือง, มะกอก, รำข้าว หรือน้ำมันดอกทานตะวันแทนน้ำมันปาล์ม
- การปรุงอาหาร: เน้นวิธีการ นึ่ง, ย่าง, อบ หรือยำ แทนการทอด
การจัดการกับภาวะไขมันในเลือดสูงไม่ใช่แค่การงดของมันของทอดเท่านั้น แต่คือการเลือกรับประทานไขมันชนิดดีและอาหารที่มีกากใยสูงควบคู่ไปกับการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ การคุมน้ำหนักตัว งดสูบบุหรี่ และการตรวจเช็กระดับไขมันตามนัดแพทย์ จะช่วยให้คุณกลับมามีสุขภาพที่แข็งแรงและลดความเสี่ยงโรคร้ายแรงในระยะยาวได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ช่องทางการนัดหมายและสอบถามรายละเอียด
- Facebook Fanpage: Nakornthon 2 Hospital
- LINE Official: @nakornthon2
- โทร: 02-898-9999
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ ภาวะไขมันในเลือดสูง (FAQ)
Q: ถ้าไขมันสูงแล้วไม่อยากกินยา สามารถคุมอาหารอย่างเดียวได้ไหม?
A: ในเบื้องต้นการปรับพฤติกรรมและการเลือกรับประทานอาหารสามารถช่วยควบคุมระดับไขมันได้ อย่างไรก็ตาม ควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินความเสี่ยง หากแพทย์สั่งยาลดไขมันควรรรับประทานอย่างสม่ำเสมอควบคู่ไปกับการคุมอาหาร
Q: คนไขมันสูงกินไข่ได้วันละกี่ฟอง?
A: แนะนำให้จำกัดไข่แดงไม่เกิน 3-4 ฟองต่อสัปดาห์ ส่วนไข่ขาวสามารถรับประทานได้ไม่จำกัด
Q: Q: แอลกอฮอล์เกี่ยวอะไรกับไขมันในเลือด?
A: การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์มีผลโดยตรงที่ทำให้ระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือดสูงขึ้น ซึ่งเป็นอันตรายต่อระบบหลอดเลือด
